TL;DR
- Wat: AI-criticus Gary Marcus publiceert een column in Neil Young's onafhankelijke digitale krant Times Contrarian.
- Waarom relevant: AI-kritiek bereikt steeds bredere publieken — ook buiten de techwereld — en dat beïnvloedt hoe klanten en partners naar AI-toepassingen kijken.
- Wat je ermee kunt: Neem de beperkingen van AI-tools serieus in je bedrijfsvoering en controleer output altijd voordat je ermee naar buiten treedt.
Ik stuitte op een tweet van Gary Marcus — cognitief wetenschapper, AI-onderzoeker en een van de bekendste kritische stemmen in het AI-debat. Hij deelde trots dat zijn nieuwste column is verschenen in de Times Contrarian, de digitale krant van muzikant Neil Young. Dat vond ik een opvallende combinatie, en het zette me aan het denken.
Wie is Gary Marcus eigenlijk?
Gary Marcus is hoogleraar psychologie en cognitieve wetenschappen aan New York University. Hij onderzoekt al decennia het raakvlak van psychologie, neurowetenschappen en kunstmatige intelligentie. Maar hij is vooral bekend geworden als een van de luidste critici van de huidige AI-hype.
Zijn kernboodschap — die hij al sinds 2019 herhaalt op zijn Substack Marcus on AI, in columns voor Project Syndicate, en in gesprekken met media als Fortune — komt neer op het volgende: de grote taalmodellen (LLM's) zoals die van OpenAI, Google en Anthropic missen een fundamenteel begrip van de wereld. Ze herkennen patronen en combineren bestaande informatie, maar ze begrijpen niets. En zonder dat begrip kun je niet rekenen op betrouwbaarheid.
Wat mij opvalt, is dat Marcus niet zomaar een naysayer is. Hij heeft een genuanceerd punt: AI is nuttig voor specifieke taken, maar kan niet zonder menselijk toezicht een volledig takenpakket overnemen. Dat is een belangrijk onderscheid, ook voor ondernemers.
De Times Contrarian — Neil Young's onafhankelijke krant
De Times Contrarian is een digitale krant die onderdeel is van de Neil Young Archives. Ja, dé Neil Young — de Canadese rocklegende. De krant is ontworpen als een ouderwets ogende publicatie met nieuws, opiniestukken, lezerbrieven en milieu- en politiek nieuws.
Begin 2025 kondigde Young aan dat de Times Contrarian voortaan onafhankelijke politieke journalisten zou publiceren, los van wat hij "de last van vergiftigde bedrijfssteun" noemde. Dat past bij Young's reputatie als eigenzinnig en wars van commerciële druk.
Ik kon de exacte column van Marcus helaas niet inzien — de site vereist toegang via het Neil Young Archives-platform. Maar het feit dát een AI-wetenschapper een podium krijgt in een muzikantenkrant vind ik veelzeggend. Het laat zien dat het gesprek over AI niet meer alleen binnen de techbubbel plaatsvindt. Het bereikt culturele platforms, brede publieken, mensen die misschien nooit een paper over taalmodellen zullen lezen maar wél klant zijn van jouw bedrijf.
Wat zegt Marcus over AI in 2026?
Marcus' recente werk is behoorlijk concreet. Een paar voorbeelden die ik tegenkwam:
Hallucinaties in professionele rapporten
In een recente Substack-post beschreef Marcus hoe KPMG — een van de grote vier accountants- en adviesbureaus — een rapport publiceerde over succesvolle AI-toepassingen bij bedrijven. Het probleem? De casestudies in dat rapport bleken zelf door AI verzonnen te zijn. De ironie druipt ervan af: een rapport dat AI-succes moet aantonen, faalt juist door AI.
Rekenfoutjes bij Google
Marcus documenteerde ook gevallen waarin Google's AI Overview simpele rekenfouten maakte, zoals beweren dat 2027 niet volgend jaar is, of 6 + 1 niet correct optellen. Dat klinkt als een grap, maar als je bedenkt hoeveel mensen Google als eerste bron gebruiken, is het serieus.
Het bubbel-argument
Marcus voorspelde eerder dat als september 2025 het hoogtepunt van de AI-bubbel was, 2026 het jaar zou zijn waarin het begint af te brokkelen. Zijn redenering: de economie achter generatieve AI klopt niet, omdat de technische beperkingen fundamenteel zijn — het zijn geen bugs die je kunt fixen, maar eigenschappen van het ontwerp van LLM's.
Ik vind het eerlijk gezegd te vroeg om te zeggen of hij gelijk krijgt. Maar zijn observaties over betrouwbaarheid zijn concreet en verifieerbaar. Dat maakt ze relevant, los van de vraag of de bubbel wel of niet knapt.
Wat betekent dit voor jou als ondernemer?
Stel dat je als MKB-ondernemer AI-tools inzet — voor klantenservice, voor het schrijven van rapporten, voor data-analyse. De voorbeelden die Marcus aanhaalt, zouden je alert moeten maken op een paar dingen:
Controleer altijd de output. Het KPMG-voorbeeld laat zien dat zelfs grote, gerenommeerde organisaties erin trappen. AI kan overtuigend klinkende onzin produceren. Als jij een AI-gegenereerd voorstel naar een klant stuurt zonder het te checken, loop je een reputatierisico.
Wees realistisch over wat AI kan overnemen. Marcus' punt dat AI goed is in losse taken maar niet in complete functies, is praktisch bruikbaar. Gebruik AI als assistent, niet als vervanger — in ieder geval op dit moment.
Houd de publieke perceptie in de gaten. Dat AI-kritiek nu verschijnt in een krant van Neil Young, en dat volgens Pew Research Amerikaanse jongvolwassenen steeds bezorgder worden over AI — dat beïnvloedt hoe jouw klanten naar AI-toepassingen kijken. Kun je je voorstellen dat een klant terughoudend reageert als je vertelt dat je antwoorden door AI laat genereren? Die terughoudendheid groeit.
Een kruisbestuiving die iets zegt
Voor mij is het vooral interessant dat een cognitief wetenschapper die al jaren hamert op de beperkingen van AI, nu verschijnt op een platform dat niets met technologie te maken heeft. De Times Contrarian is een krant voor mensen die Neil Young volgen — muziekliefhebbers, niet AI-engineers.
Ik denk dat dit een signaal is dat het AI-debat volwassener wordt. Het gaat niet meer alleen over wat AI kan, maar over wat het niet kan — en wie daar last van heeft. En dat gesprek wordt gevoerd op steeds meer plekken, voor steeds bredere groepen.
Voor ondernemers is dat geen reden om AI te negeren. Maar het is wel reden om er nuchter naar te kijken.
80% van de AI-projecten haalt productie nooit.
Ik bouw de 20% — van prototype naar draaiend systeem, binnen weken.